Generale Synode Zwolle 2026 – Toespraak CanRC
Toespraken
D.J. Bolt
13-06-26
Op de generale synode bijeen op 5 juni jl. kregen de afgevaardigden van uitgenodigde buitenlandse kerken de gelegenheid de vergadering toe te spreken. We hebben hun gevraagd of we hun toespraken in ons internetmagazine mochten publiceren. Daar hebben we welwillend toestemming voor gekregen.
Dr. R.C. Janssen van de Canadian Reformed Churches in Canada (CanRC) sprak de GS als volgt toe.
________________________________________
Address to GK synod
Geachte broeders,
Het is met grote vreugde dat wij als afgevaardigden van de Canadian Reformed Churches in uw midden aanwezig mogen zijn. Deze keer is wel anders. U ben niet meer DGK en GKN, maar GK. En in het verleden waren we in gesprek met elkaar. Nu zijn we zusterkerken van elkaar. Het verzoek tot een zusterkerkrelatie, ooit gedaan door de GKN en in stand gehouden door de GK, werd positief beantwoord door onze generale synode Aldergrove 2025. Zo belangrijk was het zelfs dat dit het eerste besluit was dat onze synode nam. En we mochten met blijdschap uw afgevaardigde, ds. Rik Douma, ontvangen. Wij zijn de Here dankbaar dat wij de band in het ware geloof, gegrondvest op Gods openbaring in de Schrift, weer voluit mogen beleven met elkaar.
We zijn met drie afgevaardigden gekomen. Dat is niet gebruikelijk, meestal komen we met ons tweeën. Maar, kennisgenomen hebbende van rapporten aan uw synode leek het ons verstandig om niet alleen met een volle afvaardiging van ons deputaatschap te komen — dat zijn br. Harry de Boer en ikzelf (ds. Karlo Janssen) — maar om ook met iemand van onze theologische opleiding. Dat werd prof. Dr. Jason Van Vliet, onze professor in de dogmatiek en tevens rector van de Canadian Reformed Theological Seminary in Hamilton. Gisteren hebben we kunnen vergaderen met uw deputaatschappen AvGT (Academie voor Gereformeerde Theologie) en BBK (Betrekkingen Buitenlandse Kerken). Ook konden we, een dag eerder, een ontmoeting hebben met vertegenwoordigers van Vroomshoop, Urk en Capelle a/d IJssel-Noord en vertegenwoordigers van de Kerngroep Bezinning; dat was om de “vrijgemaakt gereformeerden” uit Zuid Afrika, Canada, en Australië te informeren aangaande wat zich afspeelt in kerkelijk Nederland wat GK, GKv, NGK, en ook CGK betreft. En nu de zittingen van uw synode deze vrijdag en zaterdag. We zijn dankbaar voor de gelegenheid om zo in uw midden te zijn, om te overleggen, elkaar te bemoedigen en om samen te bidden.
Voordat ik iets over onszelf vertel, eerst dit. Afgelopen zaterdagavond tot en met maandagmiddag konden wij als afvaardigden een bezoek brengen aan de Selbständige Evangelisch-Reformierte Kirchen in Duitsland. Afgelopen zondag zijn ds. Van Vliet en ikzelf voorgegaan in erediensten in Heidelberg. En afgelopen maandag konden we het ‘synode’ gedeelte van een classis meemaken, ook bijgewoond door uw afgevaardigde ds. Peter Drost. Het was fijn om kennis te mogen maken met de SERK. Het schijnt dat wij als Canadian Reformed Churches iets kunnen betekenen voor de SERK. Onder andere, studeert één van hun voormalige leden aan ons seminarie in Hamilton. En van de SERK leren wij de rijkdom aan ons toevertrouwd door de Here des te meer te waarderen.
Dit jonge contact is een voorbeeld van iets dat zich momenteel vaker voordoet. Met het wegvallen van de tussen aanhalingstekens “grote” GKv, en terwijl de GK nog bezig is zichzelf op gang te brengen — wat u trouwens, zo valt me op, vrij snel voor elkaar lijkt te krijgen — maar goed, in de huidige leemte wordt er in de Gereformeerde en Presbyteriaanse oecumene vaak naar de Canadian Reformed Churches gekeken om die leemte te vullen.
Wel is het ook zo dat de Canadian Reformed Churches steeds minder “Nederlands” zijn. “Gereformeerd” zeker, “vrijgemaakt Gereformeerd” ook, maar “Nederlands”, minder. Wat de immigranten betreft, de jonge ouders van nu zijn meestal derde of vierde generatie. Ze spreken geen Nederlands. Maar ook is het zo dat de kerkleden van verschillende etnische oorsprong zijn. Ik neem mijn eigen gemeente, Willoughby Heights, als een voorbeeld. Wij zijn een kleine stadsgemeente van 130 leden. Zo’n 10 km ten zuidwesten van ons is de Chinese Canadian Reformed Church, onder toezicht van de Cloverdale CanRC. Nu gaan de leden van de Chinese kerk ‘s ochtends naar een Engelstalige dienst, en ‘s middags een Mandarijntalige dienst. Ongeveer een derde van hun leden wonen binnen een straal van 2km van mijn gemeente. Dus bestaat het gehoor in mijn gemeente elke zondagochtend voor een kwart uit mensen van Chinese afkomst. Een aantal van hun kinderen volgen ook catechisatie in mijn gemeente – het gebeurt regelmatig dat er meer Aziatische dan Europese catechisanten voor mij zitten. Dan zijn er ook Koreanen. Tussen onze ochtend en middagdienst is er een Koreaanstalige dienst in ons gebouw, onder toezicht van de Presbyterian Church in Korea – Hapshin. De Koreanen die dan een stap maken naar het engelstalige vinden bij ons een kerkelijk thuis. Trouwens, inmiddels zijn drie van onze actieve predikanten van Koreaanse afkomst.
Ik wil maar zeggen, het beeld dat de Canadian Reformed Churches Nederlandse immigranten zijn is niet meer juist. Ooit werd gesteld dat wij Canadian Reformed Churches moesten zijn, niet de Dutch Reformed Churches in Canada. Dat is nu ook de werkelijkheid. En dan gaat het niet alleen om oost-Aziaten, d.w.z., Chinezen en Koreanen. Dan gaat het ook om zuid-Aziaten: mensen uit Pakistan en Indië en Myanmar. En om Canadezen, mensen die al generaties in Canada wonen. Nu verschilt het plaatje wel van plaats naar plaats — de ene gemeente is minder Nederlands dan de ander —maar toch, langzamerhand verandert het overal (in het plattelandse Neerlandia staat ds. Emadieu, afkomstig uit Kameroen).
Onder andere betekent dit dat we binnen de Canadian Reformed Churches ons veel bezinnen op onze gebruiken en tradities. Reeds langere tijd betreft die bezinning de liederen die gezongen worden tijdens de eredienst. Voor alle duidelijkheid, de discussie onder ons is anders dan die binnen de GKv zo’n 30 jaar geleden. Het gaat onder ons om meer aansluiting bij de christelijke liedtraditie van de Engelstalige wereld. In de Engelstalige liedtraditie zijn de Geneefse melodieën vrijwel onbekend. Dus wie overkomt naar een Canadian Reformed Church vind het zingen moeilijk. Sommigen leren het snel, andere lukt het niet. En onze gezangen zijn grotendeels vertalingen van gezangen uit de Nederlandse traditie, vaak zelfs met Geneefse melodieën. General Synod Aldergrove 2025 besloot daarom ons kerkboek uit te breiden met alternatieve versies van enkele Psalmen, ook uitbreiding van het aantal door een synode goedgekeurde gezangen, en het aanpassen van het kerkorde artikel aangaande liedbeleid. Wat ons KO artikel betreft, besloten is duidelijk te stellen dat de psalmen fundamenteel zijn voor de aanbidding door de kerk en dus vaak gezongen dienen te worden. Verder, dat kerken het door de synode aangenomen kerkboek de principale plaats zullen geven als het gaat om liedkeus. Ten slotte is de plaatselijke kerkenraad vrij om zo af en toe gebruik te maken van andere liederen.
Dat “af en toe” is, toegegeven, wel wat onduidelijk. Er is gesteld dat dit vooral middels classis, en denk dan met name aan kerkvisitatie, onder toezicht gehouden zal worden. Daar wil ik, gegeven persoonlijke ervaring, even dit van zeggen. Toen ik als predikant mocht dienen binnen de GKv — dat was van 1999 tot en met 2009 — viel mij op dat kerkvisitatie in veel plaatsen een wassen neus was. In mijn 17 jaar binnen de Canadian Reformed Churches is dat niet zo. Al zijn er trekjes van independentisme, er is in het algemeen respect voor het kerkverband en de aangenomen kerkorde. Onlangs verscheen in het blad Weerklank een interview met twee predikanten afgevaardigd naar de General Synod Aldergrove 2025. Ik zeg het voorzichtig, maar toch ook met opzet, deze twee predikanten zijn representatief van de bandbreedte binnen de Canadian Reformed Churches. We gaan eerlijk en openhartelijk met elkaar om, we houden elkaar verantwoordelijk, maar boven alles houden we van elkaar en houden we elkaar vast bij Gods Woord en onze gezamenlijke afspraken.
Nog even dit wat General Synod Algergrove 2025 betreft. Besloten is om wat meer schakering aan te brengen in onze contacten met andere kerken. Het heeft wel wat weg van uw beleid. Dat is ook best te begrijpen, want uw deputaatschap heeft destijds een studierapport van ons gebruikt om uw beleid vorm te geven. Onze relatie met de GK is van de hoogste rang.
Al tientallen jaren zijn we betrokken bij zending in het buitenland: Brazilië, Indonesië, Papoea Nieuw Guinea, Mexico, en China. Misschien kent u het werk van MERF, ooit ondergebracht bij de GKv Meppel; ds. Atallah is nu predikant bij ons. Ook is er een zendingsproject dat zich richt op de oorspronkelijke inwoners van Canada. Plaatselijke evangelisatie komt in alle soorten en maten: gericht op een bepaalde doelgroep zoals de kwetsbaren in de samenleving, soms met de bedoeling van het stichten van een nieuwe gemeente. Bijna elke gemeente houdt zich druk bezig met evangelisatie.
Ook zijn kerkleden betrokken bij de algemene samenleving, zowel in hulpdiensten als in de politiek. Ik hoorde gisteren iets over een conversie-therapie wet. Ons kerkgebouw heeft momenteel een bord langs het hek, een bord van 2.5 bij 1.5 meter, met de woorden “Let Kids Be” – laat kinderen met rust. Het gaat ons aan het hart om te zien hoe Canada ontzettend snel haar christelijke wortels loslaat. Wij staan voor de eer en wil van God.
Broeders, wij willen u bemoedigen in uw roeping om kerk te zijn in Nederland. En wij willen u daarin bijstaan. Wij zijn, in een zekere zin, Nederland dat schuldig. Dus vraagt u gerust. Als het gaat om wat wij te bieden hebben, dan denk ik met name aan theologische opleiding. Daar zijn afgelopen dagen al gesprekken over geweest, zelfs al wat ideeën over geopperd. Feit is dat Hamilton inmiddels als opleiding dient voor de kerken in Canada, Australië en Zuid Afrika. Nederland kan er echt wel bij. Het grote voordeel van Hamilton is dat het een school van de kerken voor de kerken is. Docenten en curatoren staan uiteindelijk onder toezicht van de kerken.
Broeders, ik laat het hierbij. Mocht u vragen hebben, vraag gerust. Mocht u zich zorgen maken over ontwikkelingen onder ons, probeer ons te begrijpen zoals wij nu zijn in onze eigen culturele context. Denk met ons mee en houdt ons aan de Schrift zoals wij die samen belijden in onze belijdenisgeschriften. En al scheidt ons het water van de Atlantische Oceaan (en waar ik woon, ook nog de landbreedte van Canada), wij mogen ons verbonden weten in het standvastig geloof in onze Heer en Heiland, Jezus de Christus.
Ik sluit af met een bede van de Apostel Paulus:
“En de God van de volharding en van de vertroosting moge u geven onderling eensgezind te zijn in overeenstemming met Jezus Christus, opdat u eensgezind met één mond, de God en Vader van onze Heere Jezus Christus verheerlijkt. Daarom, aanvaard elkaar zoals ook Christus ons aanvaard heeft, tot heerlijkheid van God.”
Ga zo met God.